Was- en strijkservice in Nieuwerkerk aan den IJssel

Nieuwerkerk aan den IJssel bestaat als dorp sinds ongeveer 1250. Het oudste document in het rijksarchief dat naar Nieuwerkerk verwijst dateert van 22 januari 1317 — toen verkocht graaf Willem III de ambachtsheerlijkheden Capelle en Nieuwerkerk aan de Heer Jan van der Werve voor 325 pond Hollands. Het dorp lag, zoals de naam al zegt, aan de Hollandse IJssel — een getijdenrivier die vloed en eb bracht tot diep in het binnenland.

Langs die IJssel ontwikkelde zich een opmerkelijke industrie: steenbakkerijen. Gele IJsselstenen werden hier, vanaf de late middeleeuwen, gebakken in ovens van modder die uit de rivier werd gebaggerd. Gestookt werd met turf uit de omringende veengebieden. In heel Holland, en tot ver daarbuiten, werden huizen opgetrokken met deze gele steen. In Nieuwerkerk stond de laatste steenfabriek op Klein-Hitland — eigendom van de familie Mijnlieff, precies 250 jaar lang — die pas in 1964 als allerlaatste in Nederland dichtging. De prent hierboven, uit 1881, toont het dorp langs de IJssel in zijn eeuwenoude vorm.

Tussen het oude dijklint en de omringende polders lag eeuwenlang een bijzonder landschap: na het turfsteken ontstonden grote plassen, zodat Nieuwerkerk zo'n beetje op een eiland kwam te liggen. Pas na grootschalige droogmaking in de negentiende eeuw werd het weer één landschap. In de twintigste eeuw kwam er industrie, in de eenentwintigste een snelle woningbouwgroei: Nieuwerkerk ligt sinds 2010 in de gemeente Zuidplas, samen met Moordrecht, Moerkapelle en Zevenhuizen.

Wie in Nieuwerkerk aan den IJssel woont, ziet het oude dijklint, de IJssel, én de nieuwe wijken tegelijk. De agenda is die van iedereen: druk. Wij rijden op vaste ophaaldagen door de gemeente — oude dorp, Zuidplas, Esse Zoom, Park Hitland. Je waszak staat 's ochtends klaar, en komt 's avonds schoon en gestreken terug bij dezelfde bezorger. Dezelfde ronde, iedere week — in een dorp dat ondanks vele stijlen werk nooit helemaal is veranderd.