Was- en strijkservice in Honselersdijk

Tussen 1621 en 1631 bouwde stadhouder Frederik Hendrik in Honselersdijk een nieuw paleis — Paleis Honselaarsdijk — op de plek waar een middeleeuws kasteel van de Heren van Naaldwijk had gestaan. Het nieuwe gebouw, in Hollands classicistische stijl, was bescheiden van buiten en ruim van binnen. De architect was waarschijnlijk Jacob van Campen, of anders Pieter Post. De gravure hierboven, uit een zeventiende-eeuwse serie, laat het paleis zien in zijn volle bloei: strakke gevel, symmetrische tuinen in Franse stijl, boomgaarden rondom.

Honselaarsdijk was meer dan een buitenhuis. Het was de zomerresidentie van de stadhouderfamilie, en — tussen 1689 en 1702, toen Willem III tegelijk koning van Engeland was — tijdelijk een van de belangrijkste hofplaatsen van Europa. Diplomaten, schilders en tuinbouwkundigen werkten en verbleven er. De tuinen waren een kweekplaats voor nieuwe fruit- en groentesoorten; de streek eromheen profiteerde van dit kenniscentrum. De opkomst van de Westlandse tuinbouw is niet los te zien van dit paleis.

Na het kinderloze overlijden van Willem III in 1702 viel het paleis toe aan de Pruisische koning. Het verval begon. In 1795 namen de Fransen het gebouw in bezit; het werd achtereenvolgens gevangenis, militair hospitaal en artillerie- en genieschool. In 1815 was de staat zo slecht dat het paleis werd gesloopt. Een lang nageslacht van het Honselaarsdijkse erfgoed ging verloren — maar de naam leeft voort in die van het dorp eromheen.

Honselersdijk vandaag is een compact tuinbouwdorp, met nieuwe wijken en veel kassen. Van het paleis rest alleen een deel van de binnenhof (de Nederhof). Onze bezorger rijdt op een vaste ophaaldag door Honselersdijk — Dijkstraat, Laan van de Eland, Gantellaan. Je waszak gaat mee, en komt 's avonds schoon en gestreken terug bij dezelfde bezorger. Een stukje ritme dat blijft, ook als er in zeven eeuwen veel is verdwenen — het paleis, de druivenkas, de hofhouding.